Qanday buzilishlar bo‘ladi
- Stenoz — klapanning torayishi: qon o‘tishi qiyinlashadi, yurak kamerasi bosim bilan ortiqcha yuklanadi;
- Yetishmovchilik — klapan zich yopilmaydi va qon orqaga qaytadi;
- ikkalasining birikmasi.
Bolalarda ko‘proq mitral va aortal klapanlar zararlanadi; trikuspidal klapan ancha kamroq.
Qanday namoyon bo‘ladi
Simptomlar buzilish darajasiga bog‘liq: yuklamada nafas qisishi, tez charchash, takroriy o‘pki infeksiyalari, ritm buzilishlari, rivojlanishda orqada qolish. Bolalarda og‘ir klapan nuqsonlari deyarli hech qachon o‘z-o‘zidan o‘tmaydi — vaqt o‘tishi bilan yurak yuklamasi ortib boradi.
Qanday davolaymiz
Plastika (rekonstruksiya) — bizning ustuvor yo‘nalishimiz. Jarroh bolaning o‘z klapan yaproqlarini tiklaydi: yopishgan yaproqlarni ajratadi, halqani mustahkamlaydi, prolapsni bartaraf etadi. O‘z klapan bola bilan birga o‘sadi va umr bo‘yi antikoagulyant qabul qilishni talab qilmaydi.
Protezlash — o‘z klapanini saqlab qolish imkonsiz bo‘lgan hollarda. Yosh, vazn va o‘sish istiqbollari hisobga olinib mexanik yoki biologik protez tanlaymiz, oilaga protez bilan yashash xususiyatlari, shu jumladan antikoagulyant terapiyasi haqida batafsil tushuntiramiz.
Aorta klapani stenozi — amaliyotimizning alohida yo‘nalishi. Aorta klapani sezilarli darajada toraygan bo‘lsa, biz Ross operatsiyasini bajaramiz: bolaning o‘z o‘pka klapani aorta klapani o‘rniga ko‘chirib o‘tkaziladi — u bola bilan birga o‘sadi va umrbod antikoagulyantlar talab qilmaydi. Biz — O‘zbekistonda bolalarda Ross operatsiyasini muntazam bajaradigan yagona jamoamiz, 30 dan ortiq operatsiya. Ross operatsiyasi haqida batafsil o‘qish →
Taktikani ekspert konsilium EchoKG va zarurat tug‘ilganda yurak KT si asosida belgilaydi.
Prognoz
Muvaffaqiyatli klapan plastikasi bolaga cheksiz hayot kechirish imkonini beradi. Protezlashdan keyin ham hayot to‘liq qadriyatga ega — muntazam dori qabul qilish va kardiolog kuzatuvi talab etiladi. Ikkala holatda ham bemorlarimiz odatdagi bolalar hayotiga qaytadi: maktab, sport, o‘yinlar.